Aluminium

Aluminium – Glin jest bardzo popularnym pierwiastkiem w skorupie ziemskiej – zajmuje ponad 7% i jest na trzecim miejscu, wyprzedzają go tlen i krzem. Aluminium jest pozyskiwane z boksytu – skały osadowej gdzie występuje przede wszystkim jako tlenek.

Aluminium jest znane i szeroko wykorzystywane w technice od ponad dwóch tysięcy lat. Aluminium jest wykorzystywane w technice w postaci czystej lub stopów z innymi metalami. Czyste aluminium jest bardzo plastyczne, posiada bardzo dobrą przewodność cieplną i elektryczną oraz niski ciężar właściwy.

Stopy aluminium z innymi metalami poprawiają jego własności wytrzymałościowe – wytrzymałość najmocniejszych stopów aluminium jest porównywalna do stali konstrukcyjnych. Stopy aluminium stosowane są w wielu gałęziach przemysłu – lotnictwo, przemysł chemiczny, motoryzacja, przemysł stoczniowy, elektryka, energetyka, do produkcji przedmiotów codziennego użytku.

Najczęściej stosowane gatunki aluminium:

:: aluminium EN AW-1050A | ISO: Al99,5 | EN: AW-Al99,5 | PN: A1 | DIN: Al99,5 | wnr: 3.0255 – aluminium o czystości 99,5 % jest wykorzystywane głównie w postaci blach i taśm, które zostają poddawane obróbce plastycznej; płaskowniki w gatunku A1 są wykorzystywane w przemyśle energetycznym jako szyny prądowe;

:: aluminium EN AW-2007 | ISO: AlCu4PbMgMn | EN: AW-AlCu4PbMgMn | DIN: AlCuMgPb | wnr: 3.1645 – stop aluminium o bardzo dobrych własnościach do obróbki skrawaniem – wytrzymały na rozciąganie i zmęczenie, jest średnio odporny na korozję;

:: aluminium EN AW-2011 | ISO: AlCu6BiPb | EN: AW-AlCu6BiPb | DIN: AlCuBiPb | wnr: 3.1655 – stop aluminium czsto wykorzystywany w procesach do obróbki skrawaniem na automatach tokarskich – stop automatowy. Posiada bardzo dobre własności i wytrzymałościowe i bardzo dobrze się skrawa;

:: aluminium EN AW-2014A | UNS A92014 | wnr: 3.1255 | A-U4SG | AlCu4SiMg | AMS 4029 – stop aluminium 2014 (2014A) jest stopem na bazie miedzi o bardzo wysokiej wytrzymałości oraz doskonałych właściwościach obróbkowych. Stop 2014 jest powszechnie stosowany w wielu konstrukcyjnych zastosowaniach: lotnictwie, kosmonautyce, przy produkcji sprzętu wojskowego, przy produkcja broni;

:: aluminium EN AW-2017A | ISO: AlCu4MgSi | EN: AW-AlCu4MgSi | PN: PA6 | DIN: AlCuMg1 | wnr: 3.1325 – bardzo popularny i szeroko stosowany stop aluminium o wysokich własnościach wytrzymałościowych, odznacza się wysoką wytrzymałością na rozciąganie i zmęczeniową. Występuje w bardzo szerokim asortymencie w postaci blach i płyt, prętów, płaskowników i rur;

:: aluminium EN AW-2024 | ISO: AlCu4Mg1 | EN: AW-AlCu4Mg1 | PN: PA 7 | DIN: AlCuMg2 | wnr: 3.1355 | UNS A92024 – jest jednym z najpopularniejszych stopów aluminium o wysokiej wytrzymałości stosowanym głównie w przemyśle lotniczym. Posiada dobrą wytrzymałość zmęczeniową oraz jest wysoce wytrzymały w ujemnych temperaturach;

:: aluminium EN AW-2124 | UNS A92124 | DIN AlCu4Mg1 | AMS 4101 – lotniczy stop aluminium o wysokiej wytrzymałości. Najczęściej występuje w stanie T351 lub T851;

:: aluminium EN AW-2219 | UNS A92219 | AMS 4162 / AMS 4094 – jest stopem o wysokiej wytrzymałości, który łączy dobrą skrawalność i dobre właściwości mechaniczne; Jest łatwo spawalny i ma dobrą odporność na pękanie. Stop 2219 może pracować w podwyższonych temperaturach, jest dobrze spawalny i odporny na korozję naprężeniową;

:: aluminium EN AW-2618A (2618) | UNS A92618 | ISO AlCu2Mg1.5Ni | wnr: 3.1924 – jest stopem aluminium o wysokiej wytrzymałości, posiada dobrą skrawalność i dobrą odporność na warunki atmosferyczne. Jest zwykle stosowany w komponentach lotniczych i kosmicznych do produkcji tłoków i innych obracających się części samolotów;

:: aluminium EN AW-5005A | ISO: AlMg1(C) | EN: AW-AlMg1(C) | PN: PA 43 – w tym stopie występują bardzo często blachy anodowane, które są wykorzystywane jako materiał dekoracyjny w architekturze; stop posiada wysokie własności wytrzymałościowe, jest łatwo spawalny;

:: aluminium EN AW-5083 | ISO: AlMg4,5Mn0,7 | EN: AW-AlMg4,5Mn0,7 | PN: PA13 | DIN: AlMg4,5Mn | wnr: 3.3547 – jego głównym składnikiem stopowym jest magnez, ponadto zawiera chrom i mangan; jest podatny do spawania i posiada wysokie własności wytrzymałościowe; jest stosowany do budowy statków ze względu na swoją bardzo wysoką odporność na korozję w środowisku morskim;

:: aluminium EN AW-5086 | UNS A95086 | DIN AlMg4 | wnr: 3.3545 – stop AW-5086 charakteryzuje się bardzo dobrą spawalnością i zgrzewalnością, odpornością na korozję także w warunkach morskich i wysoką wytrzymałością zmęczeniową; Jest stosowany do budowy obiektów i urządzeń stoczniowych, aparatury chemicznej, w motoryzacji, w kolejnictwie, w produkcji maszyn budowlanych;

:: aluminium EN AW-5754 | ISO: AlMg3 | EN: AW-AlMg3 | PN: PA11 | DIN: AlMg3 | wnr: 3.3535 – Podobnie jak w stopie 5083 głównym składnikiem jest magnez oraz dodatkowo chrom i mangan; posiada średnią wytrzymałość ale jest bardzo dobrze spawalny; w stanach miękkich jest wysoce podatny do obróbki plastycznej, jest odporny na działanie wody morskiej, nadaje się do anodowania; jest stosowany w przemyśle morskim, transporcie, budownictwie;

:: aluminium EN AW-6060 | ISO: AlMgSi | EN: AW-AlMgSi | PN: PA38 | DIN: AlMgSi0,5 | wnr: 3.3206 – podstawowy stop z którego produkowane są profile aluminiowe; odznacza się średnią wytrzymałością mechaniczną; jest odporny na korozje, nadaje się do anodowania i polerowania oraz daje się obrabiać skrawaniem;

:: aluminium EN AW-6061 | ISO: AlMg1SiCu | EN: AW-AlMg1SiCu | PN: PA45 | DIN: AlMg1SiCu | wnr: 3.3211 – stop odznacza się wysoką wytrzymałością i dobrą spawalnością; jest głównie wykorzystywany w przemyśle lotniczym, morskim, samochodowym, do budowy ram rowerowych;

:: aluminium EN AW-6063 | ISO: AlMg0,7Si | EN: AW-AlMg0,7Si | PN: PA38 – stop aluminium posiada średnią wytrzymałość mechaniczna ale dobrą odporność na korozję; jest głównie wykorzystywany do produkcji profili wyciskanych, nadaje się do anodowania dekoracyjnego; wykorzystywany jest do produkcji konstrukcji takich jak profile okien, drzwi, sufitów podwieszanych, mebli;

:: aluminium EN AW-6082 | ISO: AlMgSiMn | EN: AW-AlSi1MgMn | PN: PA4 | DIN: AlMgSi1 | wnr: 3.2315 – stop AW-6082 odznacza się wysoką wytrzymałością mechaniczną, udarnością i odpornością na korozję; posiada średnią wytrzymałość zmęczeniową, jest podatny do obróbki skrawaniem; jest wykorzystywany do produkcji elementów nośnych ciężarówek, autobusów, przyczep, statków;

:: aluminium EN AW-7010 | UNS A97010 | DIN AlZn6MgCu – stop aluminium o wysokiej wytrzymałości, wysokiej odporności na korozję naprężeniową i pękanie. Stop 7010 posiada wysoką wytrzymałość mechaniczną, odporność na zmęczenie oraz niskie naprężenia resztkowe; Jest stosowany na silnie obciążone elementy konstrukcyjne dla przemysłu lotniczego, mechanicznego;

:: aluminium EN AW-7020 | ISO: AlZn4,5Mg1 | EN: AW-AlZn4,5Mg1 | PN: PA 47 | DIN: AlZn4,5Mg1 | wnr: 3.4335 – stop charakteryzuje się dobrą skrawalnością, średnią odpornością na korozję, nadaje się do anodowania ochronnego oraz dobrze się spawa. Wytwarza się z niego bardzo obciążone elementy konstrukcyjne;

:: aluminium EN AW-7022 | ISO: AlZn5Mg3Cu | EN: AW-AlZn5Mg3Cu | Certal – stop posiada doskonałą skrawalność, dobrą stabilność wymiarową i wysokie właściwości mechaniczne. Służy do budowy form wtryskowych do tworzyw sztucznych, butelek, pojemników; Nadaje się do anodowania ochronnego oraz jest bardzo dobrze polerowalny;

:: aluminium EN AW-7040 | UNS A97040 | DIN AlZn6Mg2Cu2 – lotniczy stop aluminium o wysokiej wytrzymałości i dobrej odpornością na korozję naprężeniową, wysokiej wytrzymałości zmęczeniowwj, o niskich naprężeniach resztkowych i wysokiej twardości;

:: aluminium EN AW-7050 | UNS A97050 | AlZn6CuMgZr – stop ten jest stosowany w silnie obciążonych częściach konstrukcyjnych samolotów, ma wysoką wytrzymałość mechaniczną, dobrą odporność na korozję naprężeniową oraz wysoką wytrzymałość zmęczeniową;

:: aluminium EN AW-7075 | ISO: AlZn5,5MgCu | EN: AW-AlZn5,5MgCu | PN: PA9 | DIN: AlZnMgCu1,5 | wnr: 3.4365 – stop o potocznej nazwie „Fortal”; posiada wysoką wytrzymałość mechaniczną – podobną do stali konstrukcyjnych oraz bardzo wysoką wytrzymałość zmęczeniową; jest podatny do obróbki skrawaniem; jest średnio odporny na korozję, jest podatny do szlifowania i polerowania; jest wykorzystywany do produkcji form, wysoce obciążonych części mechanicznych, w przemyśle lotniczym i do wyrobu sprzętu sportowego;

:: aluminium EN AW-7175 | UNS A97175 | AlZn5.5MgCu | DIN 3.4364 – lotniczy stop aluminium o wysokiej wytrzymałości na rozciąganie, dobrej odporności na pękanie naprężeniowe i korozyjne, podatny do spawania;

:: aluminium EN AW-7449 | UNS A97449 | AlZn8Mg2Cu – stop 7449 jest stopem lotniczym opracowanym do produkcji paneli skrzydeł o bardzo wysokiej wytrzymałości. Najczęściej występuje w postaci blach w stanie T7651;

:: aluminium EN AW-7475 | AMS 4090 | UNS A97475 | AlZn5.5MgCu – jest to materiał o bardzo wysokiej wytrzymałości mechanicznej, posiada także wysoką wytrzymałość zmęczeniową. Stop jest wykorzystywany w przemysle lotniczym i kosmicznym;

:: aluminium EN AW-8011A | ISO: AlFeSi(A) | EN: AW-AlFeSi(A) | DIN: AlFeSi | wnr: 3.0915 – stop posiada drobnoziarnistą strukturę i jest bardzo podatny do obróbki plastycznej. Wykorzystuje się go do produkcji przewodów wentylacyjnych, wymienników ciepła, folii, pojemników, tacek dla przemysłu spożywczego;